Chính kiến của iSEE về sửa đổi Luật Hôn nhân Gia đình liên quan đến kết hôn đồng giới

08/06/2012 – Chuẩn bị cho việc sửa đổi Luật Hôn nhân và Gia đình trong nhiệm kỳ Quốc hội khóa XIII, Bộ Tư pháp đã gửi công văn số 3460/BTP-PLDSKT lấy ý kiến của các cơ quan liên quan về quan hệ giữa những người cùng giới tính, với lý do đây là một trong những quan hệ “đã có trên thực tiễn xã hội chưa được Luật hôn nhân và gia đình quy định”.

Là một trong những tổ chức đi đầu trong việc vận động thúc đẩy và bảo vệ quyền của người đồng tính, song tính và chuyển giới, Viện Nghiên cứu Xã hội, Kinh tế và Môi trường (iSEE) hoan nghênh việc đưa quan hệ giữa những người cùng giới tính vào Luật Hôn nhân và Gia đình. Thừa nhận sự tồn tại thực tế của mối quan hệ này và nỗ lực giải quyết các vấn đề thực tế phát sinh chính là bước đi đầu tiên trong tiến trình bảo vệ quyền bình đẳng của người đồng tính, song tính và chuyển đổi giới tính. Đây cũng là sự thể hiện rõ ràng của cam kết thúc đẩy và bảo vệ các quyền con người của chính phủ Việt Nam.

Tuy nhiên, iSEE tin rằng sự thừa nhận và bảo vệ của pháp luật đối với các quyền của người đồng tính, song tính và chuyển đổi giới tính không thể dừng lại ở những quy định về giải quyết hậu quả pháp lý của việc sống chung.

“iSEE mong muốn bộ luật Hôn nhân và Gia đình sửa đổi thừa nhận quyền bình đẳng của người đồng tính, song tính và chuyển đối giới tính, hợp pháp hóa quan hệ đồng giới, và đảm bảo quyền bình đẳng của quan hệ đồng giới như quyền có tài sản chung, quyền có con, quyền xin con nuôi, quyền thừa kế, và các quyền khác mà pháp luật đang đảm bảo cho quan hệ khác giới”. Ông Lê Quang Bình, Viện trưởng Viện Nghiên cứu Xã hội, Kinh tế và Môi trường (iSEE) cho biết.

iSEE coi đây là một cơ hội để cộng đồng người đồng tính giành được sự thừa nhận và đối xử bình đẳng của Nhà nước và xã hội. Trong nhiều năm qua, các nghiên cứu khoa học trên thế giới và do iSEE tiến hành đã chỉ ra rằng người đồng tính phải chịu những hậu quả nặng nề về sức khỏe tâm thần và thể chất do thái độ kỳ thị dẫn đến phân biệt đối xử, như bị gia đình hắt hủi, bạo hành, mất bạn bè, mất việc làm.  Vì e ngại sự kỳ thị của xã hội, nhiều người đã phải sống trong “vỏ bọc”, kết hôn với người khác giới và sinh con trong những cuộc hôn nhân không hạnh phúc, ảnh hưởng đến cuộc sống hạnh phúc của nhiều người khác. Đây chính là những lý do trực tiếp của sự cần thiết phải thừa nhận và bảo vệ các mối quan hệ đồng giới trong Luật Hôn nhân và Gia đình sửa đổi.

Hiện trên thế giới đã có 20 quốc gia và vùng lãnh thổ hợp pháp hóa hôn nhân đồng giới và 44 quốc gia, vùng lãnh thổ đang áp dụng những chính sách bình đẳng tương tự.

Bộ Tư pháp đã tổ chức hai phiên họp liên ngành bàn về các nội dung cần sửa đổi trong Luật Hôn nhân và Gia đình tại Hà Nội (ngày 13/4/2012) và thành phố Hồ Chí Minh (ngày 23/5/2012). Công văn lấy ý kiến số 3460/BTP-PLDSKT Bộ Tư pháp được gửi đến nhiều cơ quan liên quan, trong đó có Toà dân sự Toà án nhân dân tối cao; Viện Khoa học xét xử, Toà án nhân dân tối cao; Viện Kiểm sát nhân dân tối cao; Vụ Các vấn đề xã hội, Văn phòng Quốc hội; Vụ Gia đình, Bộ Văn hoá, thể thao và du lịch; Vụ Pháp luật, Văn phòng Chính phủ; Ban Dân chủ – pháp luật, Uỷ ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam; Hội Luật gia Việt Nam; Viện Gia đình và Giới thuộc Viện Khoa học xã hội Việt Nam; Liên đoàn Luật sư Việt Nam; Khoa Pháp luật Dân sự, Đại học Luật Hà Nội.