Hà Nội, 12-13/12/2015, phiên mô phỏng kì rà soát định kỳ phổ quát 2015 đầu tiên về vấn đề nhân quyền được tổ chức tại văn phòng Liên Hợp Quốc tại Việt Nam. Trong 16 nước được lựa chọn ngẫu nhiên tham gia phiên mô phỏng, ba nước được kiểm điểm và nhiều khuyến nghị Na Uy, Ba Lan và Nam Phi đã được đưa ra trong 2 ngày làm việc này.

ROOM XX: MÔ PHỎNG UPR CỦA LIÊN HỢP QUỐC

Hà Nội, 12-13/12/2015, phiên mô phỏng kì rà soát định kỳ phổ quát 2015 đầu tiên về vấn đề nhân quyền được tổ chức tại văn phòng Liên Hợp Quốc tại Việt Nam. Trong 16 nước được lựa chọn ngẫu nhiên tham gia phiên mô phỏng, ba nước được kiểm điểm và nhiều khuyến nghị đã được đưa ra trong 2 ngày làm việc này.
Chương trình Room XX – mô phỏng một cuộc họp của Liên Hợp Quốc (UN) được khởi động từ trước đó hai tháng, với sự tham gia của gần 400 hồ sơ đăng kí gửi đến chương trình. 50 bạn trẻ được lựa chọn sẽ được đào tạo tỉ mỉ từ khâu chuẩn bị, tiến hành nghiên cứu, tìm kiếm tài liệu đến cách thức tổ chức một kỳ họp chuyên nghiệp như thực tế UN đang làm.

SỰ NĂNG ĐỘNG

Trong suốt hơn một tháng chuẩn bị, 50 bạn trẻ tham gia vào chương trình đã chứng minh được sức trẻ, sự sáng tạo, tâm huyết cũng như trách nhiệm khi tham gia vào hoạt động cộng đồng. nâng cao tính gắn kết, hiểu hơn về quy trình làm việc của một tổ chức quyền lực nhất thế giới – UN. Hơn ai hết, chính bản thân các bạn tham gia cũng đã thấy mình học hỏi được nhiều hơn sau những đêm thức trắng chuẩn bị tài liệu, câu hỏi chất vấn.
Phiên hợp ngày 12.12 , các bạn trẻ đã vào vai các nhân vật cấp cao của bộ ngoại giao các nước, đàm phán về nhân quyền cũng như báo cáo tình hình thực thi quyền con người ở sở tại quốc gia mình. Có ba quốc gia được kiểm điểm: Na Uy, Ba Lan, Nam Phi và 13 quốc gia với nhiệm vụ là quan sát viên bao gồm: New Zealand, Canada, Ai Cập, El Salvador, Ấn Độ, Kenya, Costa Rica, Mông Cổ, Malaysia, Argentina, Belarus, Ethiopia, Cam pu chia., cùng với sự góp mặt của các tổ chức phi chính phủ

NA-UY

Na-uy là quốc gia đầu tiên trong danh sách được kiểm điểm, bộ trưởng bộ ngoại giao Na-uy đã trình UN tình hình nhân quyền tại quốc gia này, những thành tựu đạt được đối với mục tiêu đẫ đề ra về bình đẳng giới, bình đẳng với trẻ em và người khuyết tật, tăng cường giáo dục nhân quyền. Tỷ lệ tội phạm ở Na-uy cũng thuộc hàng thấp nhất thế giới với chỉ 4000 tù nhân/ 2014. Bên cạnh đó, ông này cũng cho biết những hạn chế, khó khăn và thách thức mà Na-uy đang gặp phải khi tình trạng mất tích còn cao, sự chênh lệch về quyền và nghĩa vụ về nhân quyền quốc tế của Na-uy vẫn còn chưa tương xứng. giải pháp sắp tới được Na-uy tập trung là : ưu tiên cho tự do cá nhân và hiệp hội, bình đẳng và chống phân biệt chủng tộc, ưu tiên về nghĩa vụ quốc tế của Na-uy.



BA LAN

Ba Lan là quốc gia nhận được nhiều khuyến nghị nhất trong số 3 quốc gia. Các vấn đề nổi cộm được nhắc đến có thể kể đến quyền dân sự, quyền trẻ em, quyền bệnh nhân.... trong đó nổi bật lên là quyền trẻ em và quyền của cảnh sát. Ba Lan sẽ hướng tới tích cực thực thi nhằm bảo vệ quyền lợi trẻ em, những vấn đề lạm dụng sức lao động trẻ em,... đối với cảnh sát, Ba Lan quyết tâm xây dựng khung pháp lý ngăn chặn các hành vi tra tấn, vô nhân đạo hoặc đối xử tàn nhẫn với tù nhân.
Sau phiên kiểm điểm là các hoạt động hành lang giữa các quan chức cấp cao các nước. Bày tỏ quan điểm ủng hộ cũng như các khuyến nghị cho những gì mà Na-uy, Nam Phi, Ba Lan còn chưa có xu hướng hay đang gặp khó khăn.



NAM PHI

Quốc gia cuối cùng được kiểm điểm là Nam Phi với những ghi nhận thành tựu trong việc kiểm soát nạn buôn người. Năm 2013, tổng thống Jacob Zuma đã thông qua dự luật phòng chống và đấu tranh chống buôn người. Sự vị phạm sẽ bị phạt từ 100 R hoặc tù chung thân.
Về chất lượng giáo dục phổ thông, Nam phi đã nỗ lực tạo điều kiện cho trẻ em được đi học miễn phí từ 0.8%/2002 đến 56.8%/2012. Thực hiện mở rộng khả năng tiếp cận, chuẩn hóa mô phỏng giáo dục đầu đời và phát triển ở trẻ bằng các chương trình đào tạo với ECD... đồng hành cùng thành tựu đạt đươc, Nam phi cũng gặp khó khăn và thách thức trong tình trạng quá tải các cơ sở cải tạo, nạn bài ngoại và việc xóa đói giảm nghèo vẫn chưa đồng bộ, diễn ra chậm. Những giải pháp của Nam Phi sắp tới liên quan tới các vấn đề chủng tộc, quyền lao động, phân biệt đối xử, lạm dụng và buôn bán người.



Kết thúc hai ngày làm việc, những gì được thể hiện dù tốt hay chưa tốt đều được các bạn đưa ra một cách thẳng thắn. Giúp các bạn có được cái nhìn cụ thể, chính xác hơn công việc mà các chính phủ đang ngày đêm thực hiện. Nhiều khó khăn không thể giải quyết một sớm một chiều, nó cần sự nỗ lực không ngừng trong một thời gian dài. Từ đó, tạo nhận thưc cho các bạn về việc cần thiết phải làm để bảo vệ chính mình và dân tộc mình. Tuy răng chỉ là mô phỏng theo kỳ họp đánh thực thi UPR của UN, chương trình cũng phần nào đã cho thấy năng lực học hỏi, tiếp thu và lĩnh hội của thanh niên Việt Nam. Ngoài ra, đó còn là việc tuyên truyền nhận thức về nhân quyền đến với đông đảo người dân.

Thực hiện: Phan Huy (Nhóm báo chí tự do - Hành trình tới Room XX)